Phần đất không được công nhận trong sổ hồng thường xuất hiện khi người sử dụng đất có diện tích thực tế lớn hơn diện tích ghi nhận trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Việc xử lý phần đất này giúp đảm bảo quyền lợi hợp pháp và tránh tranh chấp sau này. Thủ tục hợp thức hóa đòi hỏi tuân thủ đúng quy định pháp luật hiện hành. Cùng ACC Đắk Lắk tìm hiểu chi tiết để nắm rõ hướng giải quyết.
1. Phần đất không được công nhận trong sổ hồng là gì?
Phần đất không được công nhận trong sổ hồng là diện tích thực tế đang sử dụng nhưng chưa được ghi nhận đầy đủ trên Giấy chứng nhận. Trường hợp diện tích đo đạc thực tế lớn hơn diện tích trên giấy tờ, việc xử lý không giống nhau mà phụ thuộc vào nguyên nhân chênh lệch.
Theo quy định về cấp Giấy chứng nhận trong trường hợp diện tích thực tế khác với giấy tờ, nếu ranh giới thửa đất không thay đổi, không có tranh chấp với người sử dụng đất liền kề thì có thể được cấp Giấy chứng nhận theo diện tích đo đạc thực tế. Ngược lại, nếu phần diện tích tăng thêm do thay đổi ranh giới, khai hoang, nhận chuyển quyền hoặc lấn, chiếm thì phải xác định nguồn gốc và xử lý theo quy định tương ứng của Luật Đất đai 2024.
Vì vậy, không phải cứ có diện tích đất thực tế lớn hơn sổ hồng là đương nhiên được công nhận toàn bộ.
2. Khi nào phần đất chưa được công nhận có thể được cấp sổ hồng?
Khả năng được công nhận phụ thuộc vào nguồn gốc và quá trình sử dụng đất. Luật Đất đai 2024 quy định nhiều trường hợp cấp Giấy chứng nhận cho người đang sử dụng đất, trong đó Điều 137 quy định về các trường hợp có giấy tờ về quyền sử dụng đất, còn Điều 138 quy định việc cấp Giấy chứng nhận cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có giấy tờ.
Đối với phần diện tích tăng thêm do đo đạc, cần xác định ranh giới thực tế có thay đổi hay không. Nếu ranh giới không thay đổi và không có tranh chấp thì phần diện tích chênh lệch có thể được xem xét ghi nhận theo diện tích thực tế. Nếu phần tăng thêm có nguồn gốc khai hoang, nhận chuyển quyền hoặc sử dụng ổn định thì cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét theo nguồn gốc và điều kiện cụ thể; trường hợp có hành vi lấn, chiếm thì phải xử lý theo quy định về đất lấn, chiếm.
Do đó, phần đất không được công nhận trong sổ hồng không có một điều kiện chung áp dụng cho mọi trường hợp mà phải xác định đúng trường hợp pháp lý.
Xem thêm: Sổ hồng riêng thửa đất chung là gì? Tìm hiểu thêm
3. Hồ sơ xử lý phần đất không được công nhận trong sổ hồng
Người sử dụng đất cần chuẩn bị hồ sơ chứng minh quá trình sử dụng và nguồn gốc phần đất chưa được ghi nhận. Tùy trường hợp, hồ sơ có thể gồm:
- Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã được cấp;
- Đơn đăng ký, cấp Giấy chứng nhận theo mẫu;
- Giấy tờ về nguồn gốc và quá trình sử dụng phần đất tăng thêm;
- Giấy tờ chuyển nhượng, tặng cho hoặc các tài liệu khác chứng minh việc nhận quyền sử dụng đất nếu có;
- Hồ sơ, tài liệu đo đạc hiện trạng thửa đất.
Theo Nghị định 101/2024/NĐ-CP, cơ quan đăng ký đất đai sẽ tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ và thực hiện các bước đăng ký, xác minh, đo đạc hoặc trích đo địa chính khi cần thiết.
Xem thêm: Dịch vụ làm sổ hồng Bình Chánh cũ
4. Cách xử lý phần đất không được công nhận trong sổ hồng
Bước 1: Kiểm tra hiện trạng và nguồn gốc đất
Người sử dụng đất cần xác định chính xác diện tích thực tế, ranh giới thửa đất và nguyên nhân phần diện tích này chưa được ghi nhận trên sổ. Đây là cơ sở để xác định trường hợp có thể được công nhận hay phải xử lý theo quy định khác.
Bước 2: Nộp hồ sơ đăng ký
Hồ sơ được nộp tại cơ quan tiếp nhận theo quy định. Cơ quan đăng ký đất đai sẽ kiểm tra giấy tờ, đối chiếu hồ sơ địa chính và trường hợp cần thiết sẽ thực hiện đo đạc, xác minh thực địa.
Bước 3: Xác định nghĩa vụ tài chính
Nếu phần diện tích tăng thêm đủ điều kiện được công nhận nhưng thuộc trường hợp phải thực hiện nghĩa vụ tài chính thì người sử dụng đất phải nộp các khoản tiền theo thông báo của cơ quan có thẩm quyền.
Bước 4: Cập nhật hoặc cấp Giấy chứng nhận
Sau khi đủ điều kiện và hoàn thành nghĩa vụ tài chính, thông tin diện tích đất được cập nhật hoặc Giấy chứng nhận được cấp, cấp đổi theo trường hợp cụ thể. Nếu phần đất không đủ điều kiện công nhận thì cơ quan có thẩm quyền sẽ xử lý theo quy định về quản lý, sử dụng đất tương ứng.
5. Câu hỏi thường gặp
Phần đất không được công nhận trong sổ hồng có thể hợp thức hóa được không?
Có thể được xem xét công nhận nếu phần đất đáp ứng các điều kiện tương ứng về nguồn gốc, quá trình sử dụng, ranh giới, tranh chấp và các điều kiện cấp Giấy chứng nhận theo Luật Đất đai 2024. Tuy nhiên, không phải mọi diện tích sử dụng thực tế ngoài sổ đều được công nhận.
Phần đất thực tế lớn hơn diện tích ghi trên sổ hồng xử lý thế nào?
Cơ quan đăng ký đất đai sẽ xác định nguyên nhân chênh lệch. Trường hợp ranh giới không thay đổi, không tranh chấp và diện tích thực tế lớn hơn do sai số đo đạc thì có thể được xem xét cấp Giấy chứng nhận theo diện tích thực tế; các trường hợp có thay đổi ranh giới hoặc có nguồn gốc khác phải được xử lý theo quy định tương ứng.
Có phải nộp tiền sử dụng đất khi công nhận phần diện tích tăng thêm không?
Không phải mọi trường hợp đều có cùng nghĩa vụ tài chính. Khoản tiền phải nộp phụ thuộc vào nguồn gốc, thời điểm sử dụng, mục đích sử dụng và trường hợp được công nhận cụ thể. Cơ quan có thẩm quyền sẽ xác định nghĩa vụ tài chính trước khi hoàn tất thủ tục.
Phần đất không được công nhận trong sổ hồng cần được xử lý kịp thời để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người sử dụng đất. Thủ tục này không chỉ giúp ghi nhận diện tích thực tế mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các giao dịch sau này. Hãy chủ động chuẩn bị hồ sơ và thực hiện đúng quy định để tránh rủi ro pháp lý. Liên hệ ACC Đắk Lắk ngay hôm nay để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ thực hiện thủ tục hiệu quả.
Để lại một bình luận