Điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đóng vai trò then chốt trong việc quản lý tài nguyên đất đai hiệu quả, giúp các địa phương thích ứng kịp thời với biến động kinh tế – xã hội và nhu cầu phát triển. Thủ tục này đảm bảo quy hoạch luôn phù hợp thực tiễn, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người dân và nhà đầu tư. Hiểu rõ quy định pháp luật liên quan sẽ giúp quá trình thực hiện diễn ra thuận lợi và minh bạch. Cùng ACC Đắk Lắk tìm hiểu sâu hơn về vấn đề này.
1. Điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất theo quy định
Điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất được thực hiện theo các nguyên tắc tại Điều 73 Luật Đất đai 2024. Theo đó, việc điều chỉnh phải do cơ quan có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt quy hoạch thực hiện; cơ quan tổ chức lập quy hoạch chịu trách nhiệm lập điều chỉnh; việc điều chỉnh không làm thay đổi mục tiêu của quy hoạch và không làm thay đổi chỉ tiêu sử dụng đất đã được quy hoạch sử dụng đất cấp trên xác định, phân bổ.
Luật Đất đai 2024 cũng quy định cơ quan có thẩm quyền tổ chức lập quy hoạch phải rà soát quy hoạch sử dụng đất định kỳ 05 năm để điều chỉnh phù hợp với tình hình phát triển kinh tế – xã hội. Căn cứ điều chỉnh được xác định theo từng cấp quy hoạch, bao gồm điều chỉnh quy hoạch cấp trên, thay đổi địa giới hành chính, thiên tai, chiến tranh, yêu cầu quốc phòng, an ninh và các trường hợp khác được quy định tại khoản 4, khoản 5 Điều 73 Luật Đất đai 2024.
Đối với quy hoạch sử dụng đất cấp xã trong mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, việc lập, điều chỉnh được thực hiện theo quy định phân định thẩm quyền tại Nghị định 151/2025/NĐ-CP và các quy định hiện hành về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất.
2. Điều kiện thực hiện điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất
Để thực hiện điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, trước hết phải có một trong các căn cứ điều chỉnh được pháp luật quy định và được cơ quan có thẩm quyền cho phép điều chỉnh. Đối với quy hoạch sử dụng đất cấp tỉnh, căn cứ điều chỉnh gồm việc điều chỉnh quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng hoặc quy hoạch có liên quan làm thay đổi cơ cấu sử dụng đất; thay đổi địa giới hành chính; thiên tai, chiến tranh hoặc yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh làm thay đổi mục đích, cơ cấu, vị trí, diện tích sử dụng đất.
Đối với quy hoạch sử dụng đất cấp huyện theo quy định của Luật Đất đai 2024, căn cứ điều chỉnh còn bao gồm biến động về nguồn lực thực hiện quy hoạch, hình thành dự án trọng điểm phục vụ lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, tác động tiêu cực đến an sinh xã hội, môi trường sinh thái hoặc ảnh hưởng đến cộng đồng. Việc điều chỉnh chỉ được thực hiện khi thuộc căn cứ luật định và được cơ quan có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt cho phép theo khoản 4, khoản 5 và khoản 6 Điều 73 Luật Đất đai 2024.
Việc điều chỉnh cũng phải bảo đảm các nguyên tắc tại khoản 1 Điều 73, trong đó đáng chú ý là không làm thay đổi mục tiêu của quy hoạch và không làm thay đổi chỉ tiêu sử dụng đất đã được quy hoạch sử dụng đất cấp trên xác định, phân bổ. Trình tự lập, thẩm định, quyết định hoặc phê duyệt điều chỉnh được thực hiện theo quy định tương ứng của Luật Đất đai 2024.
Xem thêm: Các biện pháp cải tạo đất mặn hiện nay
3. Các bước thực hiện điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất
Bước 1: Rà soát và xác định căn cứ điều chỉnh
Cơ quan có thẩm quyền tổ chức lập quy hoạch rà soát quy hoạch sử dụng đất, đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố làm thay đổi cơ cấu sử dụng đất và xác định căn cứ cần điều chỉnh. Việc rà soát quy hoạch sử dụng đất được thực hiện định kỳ 05 năm theo khoản 2 Điều 73 Luật Đất đai 2024.
Bước 2: Lập phương án điều chỉnh quy hoạch
Cơ quan có trách nhiệm lập quy hoạch tổ chức xây dựng phương án điều chỉnh phù hợp với thời gian còn lại của kỳ quy hoạch. Nội dung điều chỉnh được xác định trên cơ sở đánh giá hiện trạng, nhu cầu sử dụng đất và các căn cứ điều chỉnh; đối với quy hoạch cấp xã, nội dung điều chỉnh được thực hiện theo quy định tại Điều 19 Nghị định 151/2025/NĐ-CP và quy định pháp luật có liên quan.
Bước 3: Thẩm định và hoàn thiện hồ sơ
Hồ sơ điều chỉnh được thực hiện theo trình tự thẩm định quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất tương ứng. Nội dung thẩm định tập trung vào cơ sở pháp lý, cơ sở khoa học, mức độ phù hợp với quy hoạch cấp trên, hiệu quả kinh tế – xã hội, môi trường và tính khả thi của phương án.
Bước 4: Quyết định hoặc phê duyệt và công khai
Cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt quy hoạch sử dụng đất của cấp nào thì có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt điều chỉnh quy hoạch của cấp đó theo khoản 9 Điều 73 Luật Đất đai 2024. Sau khi được quyết định hoặc phê duyệt, quy hoạch điều chỉnh được công bố công khai theo Điều 75 Luật Đất đai 2024 và quy định áp dụng đối với từng cấp quy hoạch.
Xem thêm: Quy hoạch xây dựng và quy hoạch sử dụng đất có gì khác nhau?
4. Lợi ích khi thực hiện đúng quy định về điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất
Việc thực hiện điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đúng quy định giúp cập nhật phương án phân bổ và khoanh vùng đất đai phù hợp với tình hình thực tế, bảo đảm nguồn lực đất đai được sử dụng tiết kiệm, hiệu quả. Đồng thời, việc rà soát định kỳ giúp cơ quan quản lý kịp thời xử lý những thay đổi về kinh tế – xã hội, địa giới hành chính, quốc phòng, an ninh, môi trường và các yếu tố khác thuộc căn cứ điều chỉnh.
Đối với người sử dụng đất, quy hoạch sau điều chỉnh được công khai giúp người dân, tổ chức có cơ sở tiếp cận thông tin và chủ động trong việc sử dụng đất, thực hiện giao dịch hoặc chuẩn bị dự án. Trường hợp việc thực hiện quy hoạch dẫn đến Nhà nước thu hồi đất thì quyền được bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được xem xét theo điều kiện và quy định của Luật Đất đai 2024.
5. Câu hỏi thường gặp
Ai có quyền đề xuất điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất?
Việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất phải do cơ quan có thẩm quyền tổ chức lập quy hoạch thực hiện trên cơ sở các căn cứ được quy định tại Điều 73 Luật Đất đai 2024. Cá nhân, tổ chức có nhu cầu hoặc bị ảnh hưởng có thể cung cấp thông tin, kiến nghị đến cơ quan có thẩm quyền để được xem xét theo quy định.
Thời gian thực hiện điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất mất bao lâu?
Luật Đất đai 2024 không quy định một thời hạn chung từ 3 đến 6 tháng cho mọi trường hợp điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất. Thời gian thực hiện phụ thuộc vào cấp quy hoạch, quy mô điều chỉnh và các bước rà soát, lập, thẩm định, quyết định hoặc phê duyệt theo quy định pháp luật.
Điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất có ảnh hưởng đến quyền sử dụng đất hiện tại không?
Việc điều chỉnh quy hoạch có thể làm thay đổi phương án phân bổ, khoanh vùng đất trong phạm vi quy hoạch, nhưng phải tuân thủ các nguyên tắc tại Điều 73 Luật Đất đai 2024. Trường hợp Nhà nước thực hiện thu hồi đất theo quy định, quyền lợi của người có đất thu hồi được giải quyết về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư nếu đáp ứng các điều kiện tương ứng.
Điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất là thủ tục quan trọng đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật hiện hành. Để được hỗ trợ chi tiết và thực hiện thủ tục nhanh chóng, hãy liên hệ ACC Đắk Lắk ngay hôm nay để được tư vấn chuyên nghiệp và hiệu quả.
Để lại một bình luận